Cước tàu chở dầu kỷ lục buộc châu Á đổi nguồn cung

Cước vận tải tàu chở dầu tăng lên mức kỷ lục khiến dầu thô Mỹ nằm ngoài tầm với của các nhà máy lọc dầu châu Á, buộc họ tìm nguồn thay thế từ Trung Đông và Mỹ Latinh, theo nhiều nhà giao dịch và nhà môi giới tàu biển. Chi phí thuê một tàu chở dầu siêu lớn (VLCC) chở 2 triệu thùng dầu Mỹ từ vịnh Mexico sang Trung Quốc trong tháng 11 đạt 80 triệu USD tuần này, theo dữ liệu của nhà môi giới Simpson, Spence & Young trên LSEG. Điều này khiến kinh tế của việc vận chuyển dầu trên tuyến này không còn khả thi, đóng cửa cửa sổ chênh lệch giá (arbitrage) cho thương vụ, theo các nhà giao dịch và nhà môi giới yêu cầu giấu tên.

Thay vào đó, các nhà máy lọc dầu châu Á đang cân nhắc chuyển sang dầu Murban của UAE, khiến premium của loại dầu này phục hồi lên trên 11 USD/thùng so với giá Dubai hôm thứ Năm. Ở mức 40 USD/thùng, so với 8.60 USD trước khi chiến tranh Mỹ-Israel với Iran bắt đầu hồi tháng 02, chi phí vận chuyển bằng gần một nửa giá hợp đồng tương lai WTI hiện tại, làm tăng mạnh chi phí của các nhà máy lọc dầu ở khu vực nhập khẩu dầu hàng đầu, trong khi chủ tàu thu lợi nhuận lớn. Các nhà bán dầu Mỹ được kỳ vọng sẽ giảm giá chào để cạnh tranh toàn cầu, trong khi một số hãng giao dịch chuyển sang tàu cỡ nhỏ hơn. June Goh của Sparta Commodities nói mức tăng chóng mặt này làm tăng chi phí giao dầu thô đến các nhà máy lọc dầu châu Á, và biên lợi nhuận sản phẩm cần duy trì cao để biên lọc dầu tổng thể dương.

Hãng lọc dầu Nhật Cosmo Oil tạm thời thuê một VLCC giá 81 triệu USD để chở dầu Mỹ vào ngày 19-21/11. Nhưng nỗ lực của hãng lọc dầu Hàn Quốc SK Energy và Trafigura thuê VLCC giá 76 triệu đến 77 triệu USD không thành công, theo một nhà môi giới. Trafigura thuê tàu Aframax Torm Hilde, chở khoảng 600,000 thùng, giá 24 triệu USD để chở dầu Mỹ sang Nhật vào ngày 01/11, trong khi hợp đồng thuê tàu Aframax Riverside của Vitol chở dầu Mỹ sang Hàn Quốc đầu tháng 11 giá 27 triệu USD không thực hiện được. Nhu cầu tàu ổn định trên tuyến này và kỳ vọng xả thêm dự trữ dầu chiến lược Mỹ đang hỗ trợ cước, theo một chuyên gia vận tải biển. Goh nói cước VLCC tuyến vịnh Mexico-châu Á và tuyến Fujairah-phương Đông tăng hơn 300% từ giữa tháng 08. Nguyên nhân là các hoạt động chuyển tải tàu-sang-tàu (STS) kém hiệu quả như giải pháp tạm cho việc đóng cửa Hormuz và lượng dầu chênh lệch giá lưu vực Đại Tây Dương vào Viễn Đông tăng, làm giảm lượng tàu trống.

Một nhà phân tích dầu của hãng giao dịch cho biết Murban rẻ hơn WTI khoảng 2 USD/thùng tính theo giá giao đến châu Á. Vì thế các nhà máy lọc dầu châu Á có thể mua thêm Murban hoặc các lựa chọn như Medanito của Argentina, dù một số vẫn có thể trả giá cao để mua dầu Mỹ vì an ninh nguồn cung. Goh nói góc độ đa dạng hóa nguồn cung vẫn còn nguyên trong khi dòng chảy qua Hormuz vẫn có thể bị gián đoạn, nghĩa là ngay cả khi arbitrage có vẻ đóng, vẫn sẽ có thêm dầu Đại Tây Dương chảy vào châu Á.