Hammack: tăng lãi suất nhắm vào đầu tư và hiệu ứng tài sản

Chủ tịch Fed Cleveland Beth Hammack nói ngày 12/10 bà hy vọng Fed có thể hạ lạm phát mà không làm tổn hại thị trường lao động, nhưng điều đó có thể đòi hỏi làm nguội tốc độ đầu tư doanh nghiệp bùng nổ hoặc mức tăng tài sản theo thị trường đang thúc đẩy tiêu dùng cá nhân. Theo bà trong cuộc phỏng vấn với Reuters, đó là các yếu tố đẩy cầu và giúp duy trì lạm phát dường như mắc kẹt trong vùng 2.5%-3.0%; chính sách tiền tệ hạn chế có thể làm chúng nguội đủ để lạm phát giảm mà thất nghiệp không vượt mức hiện tại 4.2%. Bà nói: “Tôi nghe thấy nhiều người nói nền kinh tế đang bùng nổ hơn là muốn rút lui”, nhắc lại các cuộc trò chuyện với lãnh đạo doanh nghiệp. Bà nói bà thích tăng trưởng, không cố chặn tăng trưởng mà chỉ kéo lại một chút để không tạo quá nhiều áp lực giá. Bà nói nếu kìm được phía đầu tư vốn thì có thể không cần tác động nhiều lên tiêu dùng, và không biết chính xác bên nào bị ảnh hưởng nhưng chỉ cần thấy hoạt động rút lui ở một trong hai phía là có lợi.

Bà Hammack nói lãi suất cần tăng cao hơn để kìm cầu, nhưng sẽ bước vào cuộc họp Fed 27-28/10 với “đầu óc cởi mở” về việc có nên tăng lãi suất ngay sau đợt tăng tháng 09. Bà là thành viên có quyền biểu quyết năm nay và đã bất đồng trong cuộc họp tháng 07 để ủng hộ tăng lãi suất. Nhà đầu tư hiện kỳ vọng Fed giữ nguyên trong tháng 10. Bà nói cần đưa thêm sự hạn chế vào nền kinh tế nhưng trong khoảng thời gian bao lâu là câu hỏi mở với bà. Bình luận của bà thuộc số những phát biểu rõ ràng nhất của một quan chức Fed về nhu cầu làm nguội cầu bằng chính sách tiền tệ hạn chế. Bà nói Fed chỉ bị thách thức ở một phía của nhiệm vụ kép, khi lạm phát cao còn thị trường lao động ổn định quanh mức việc làm đầy đủ, nên trọng tâm của bà là thu hút sự chú ý vào lạm phát và làm một cách có chủ ý để không làm yếu thị trường lao động nếu không cần thiết. Chi tiêu tiêu dùng “có vẻ” được giữ vững phần lớn bởi nhóm thu nhập cao và hiệu ứng tài sản; cả tiêu dùng và đầu tư đang thúc đẩy nền kinh tế.

Bà cho rằng tâm lý lạm phát có thể đã bắt đầu hình thành ở các doanh nghiệp cạnh tranh nguồn lực khi đầu tư của các hyperscaler AI trở nên không ngừng, bất kể chi phí. Vì các công ty này cũng làm ăn tốt và nóng lòng đầu tư, bà thấy các lãnh đạo lên kế hoạch cho lạm phát duy trì cao và kỳ vọng tăng giá nhanh hơn tốc độ tăng chi phí đầu vào. Nếu cắt giảm được nhu cầu đầu tư đó thì có thể giúp kiềm chế lạm phát mà không sa thải; bà nói điều này “có thể bắt đầu từ các trung tâm dữ liệu nhưng đang bắt đầu ảnh hưởng rộng hơn”, và bà muốn kéo lại một chút. Bà nói bà có “một công cụ cùn” để dùng, thấy mình phải dùng nó, và muốn dùng thận trọng với đúng mức độ, đúng tốc độ, nhưng cần đặt thêm sự kiềm chế vào nền kinh tế. Trước đây các nhà hoạch định thấy có sự đánh đổi giữa lạm phát và thất nghiệp; sau đại dịch COVID-19 họ đưa ra các ý tưởng khác nhau về cách đạt mục tiêu lạm phát trong khi duy trì việc làm đầy đủ, trong đó có ý kiến cho rằng chính sách tiền tệ có thể tác động qua kênh kỳ vọng.