Nga hứa xuất diesel vượt cam kết với ông Trump

Nga sẽ có thể đưa xuất khẩu diesel lên mức trên khối lượng ông Trump nêu trong thỏa thuận với Moscow, vốn bị Ukraine và một số nhà lập pháp Mỹ chỉ trích, Phó Thủ tướng Alexander Novak nói ngày 12/10. Ông nói trên kênh truyền hình nhà nước Rossiya-24: “Chúng tôi sẽ xem tình hình diễn biến, nhưng Nga có năng lực tăng xuất khẩu diesel.” Ông cho biết đến cuối năm xuất khẩu có thể đạt 3.0-3.5 triệu tấn mỗi tháng, trở về mức trước khủng hoảng. Xuất khẩu diesel của Nga sụp đổ do các cuộc tấn công của Ukraine vào nhà máy lọc dầu và các hạn chế bán ra nước ngoài do Nga tự áp đặt. Trước khi Ukraine mở đợt tấn công drone dồn dập vào các nhà máy lọc dầu Nga năm 2024-2025, xuất khẩu diesel của Nga vượt 3 triệu tấn mỗi tháng. Dù có lệnh cấm tự áp đặt, Moscow vẫn tiếp tục cung cấp diesel cho các nước, chủ yếu Trung Á, theo các thỏa thuận chính phủ; xuất khẩu diesel của Nga sang Trung Á tháng trước là 427,000 tấn, theo các nguồn trong ngành.

Ông Trump hôm thứ Sáu nói Nga sẽ ngay lập tức cung cấp hơn 300,000 tấn (2.25 triệu thùng) diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, ít hơn một ngày cung cấp cho riêng ngành vận tải Mỹ theo số liệu EIA (mức dùng hằng ngày khoảng 2.94 triệu thùng). Ông Trump cũng nói Nga sẽ cung cấp thêm 500,000 tấn vào tháng 11 và 1 triệu tấn “ngay sau đó”. Giá diesel Mỹ cao đang gây thiệt hại cho tài xế xe tải và nông dân Mỹ và là mối lo của cử tri và các đảng trước bầu cử giữa kỳ 03/11. Các đặc phái viên của ông Trump nói với quan chức Ukraine hôm thứ Sáu tuần trước rằng thỏa thuận diesel là một phần nỗ lực kéo Nga quay lại đàm phán sau thất bại của các nỗ lực trước nhằm khởi động đàm phán bền vững chấm dứt chiến tranh, ba người dự cuộc họp cho biết. Thỏa thuận gây phản ứng dữ dội từ một số nhà lập pháp Mỹ, những người nói nó cho Moscow tiền theo đuổi chiến tranh mà không buộc ông Putin nhượng bộ; ông Zelenskiy chỉ trích đó là sự đảo ngược chính sách nhiều năm của phương Tây nhằm cô lập kinh tế Nga.

Ông Novak cũng nói theo thỏa thuận với ông Trump, nguồn cung diesel Nga sẽ phần nào cân bằng cung cầu toàn cầu: “Chúng tôi đã thấy hiệu ứng này, kể cả trên thị trường diesel toàn cầu, nơi giá đã giảm khoảng năm đến sáu phần trăm.” Ông nói số liệu của Mỹ ước tính giá trị tài nguyên Nga bán cho châu Âu là 250 tỷ USD bị “thấp hơn đáng kể” so với thực tế: “Con số cho giai đoạn từ 2022 đến nay là 320.7 tỷ USD”, đây là khối lượng tài nguyên năng lượng cung cấp cho các nước EU.